Misschien heb je het al eens opgemerkt bij jezelf of bij een familielid: van die harde, verdikte knobbels die op de gewrichten van de vingers ontstaan. Soms zitten ze vlak onder de nagel, bij de bovendien kootjes, en soms precies precies in het midden van de vinger. Ze kunnen er knestig kijken en het maken van je vingers soms net wat minder soepel.Zoek Advertenties
Als je deze bultjes verschijnen, vraag je je waarschijnlijk meteen af: waar komen deze verhardingen vandaan? Is het een vorm van reuma, komthet door jarenlang zwaar werk met je handen, of is het gewoon een onschuldig verschijnsel dat bij het ouder worden hoort?
Veel mensen denken tien dat dit soort harde knobbels altijd het gevolg zijn van overbelasting van intensief handwerk. Er wordt vaak gezegd dat mensen veel in de tuin werken, in de bouw zitten of veel typen dit sneller krijgen. Hoewel belasting een
kleine rol kan spelen, is dat absoluut niet de voornaamste oorzaak. De echte verklaring ligt in een heel specifiek proces in het gewrichtskraakbeen.
Om tebegrijpen wat deze bultjes precies zijn, moeten we kijken naar wat er in het vingergewricht gebeurt. Een gezond gewricht is bedekt met een glad laagje kraakbeen dat ervoor zorgt dat de botten soepel langs elkaar glijden. Bij het ouder worden of door genetische aanleg kan dit kraakbeen langzaam dunner worden en slijten — een proces dat we artrose noemen.Leer AnatomieWanneer het beschermende kraakbeen verdwijnt, bewegen de boteinden vaker en directer tegen elkaar. Het lichaam probeert dit verlies op te vangen door extra botweefsel aan te maken op de randen vanhet gewricht. Deze kleine, harde botuitwassen noemen we osteofyten. Aan de buitenkant van de vinger zie en voel je deze verdikkingen als harde, knoestige bultjes.Leer Anatomie
Afhankelijk van waar ze op de vinger zitten, hebben deze
knobbels zelfs een specifieke medische naam gekregen:
Wanneer de harde bultjes zich op de hoofdzakelijk verbindingen bevinden (het kootje het dichtbij bij de nagel), worden ze Heberden-knobbels genoemd. Zittende verdikkingen juist op de vingergewrichten, dan spreken we van Bouchard-knobbels.
Maar waarom krijgt de een hier al op vijftigjarige leeftijd mee temaken, terwijl een ander op zijn tachtigste nog kaarsrechte, gladde vingers heeft? Erfelijkheid speelt hierbij een doorslaggevende rol. Als je ouders of grootouders last hadden van verdikte vingergewrichten, is de kans groot dat jij er ook aanleg voor hebt. Daarnaast komt artrose in de handen aanzienlijk vaker voor bij vrouwen dan bij mannen, vooral na de overgang, wat wijst op een hormonale invloed.
Er bestaat ook een veelvoorkomende misvatting dat deze bultjes hetzelfde zijn als reumatoïde artritis. Dat is niet zo. Reumatoïde artritis is een chronische auto-immuunziekte waarbijhet afweersysteem het gewrichtskapsel aanvalt, wat leidt tot warme, rode en vaak ernstig
ontstoken gewrichten. Artrose (met de Heberden- en Bouchard-knobbels) is daarentegen voornamelijk een slijtage- en herstelproces van het kraakbeen en bot.
In de fase waarin de knobbels zich vormen, kunnen de gewrichten soms gewond, stijf of licht gezwollen zijn, vooral ‘s ochtends of bij koud weer. het botweefsel is echter volledig gevormd en de knobbels ‘uitgehard’ zijn, verdwijnt de acute pijn bij de meeste mensen. Wat overblijft is een harde verdikking en soms een sterke buigzaamheidvan de vinger.Verlicht artrose
Zijn er situaties waarin je extra alert moet zijn? Jazeker.
Als een bultje niet hard en botachtig aanvoelt, maar juist zacht, elastisch of zakkerig is, kan er sprake zijn van een slijmbeurs- of mucoïdcyste (een met gewrichtsvocht gevuld blaasje). Ook wanneer een gewricht pijnlijk erg rood, erg warm en extreem pijnlijk wordt, is het verstandig om een kunst te raadplegen om een acute ontsteking of jicht uit te sluiten.
Voor de
standaard harde knobbels door artrose is een operatie zelden nodig of uitgesproken. Het belangrijksteis om de vingers soepel te houden zonder ze overmatig te belasten. Lichte rekoefeningen, warmtepakkingen en het gebruik van ergonomisch gereedschap in de keuken of tuin kunnen helpen om de handen comfortabel te laten functioneren.
Harde bultjes op je vingergewrichten zijn dus meestal niets meer dan de natuurlijke reactie van je lichaam op kraakbeenslijtage. Het is de manier waarop het gewricht zichzelf probeert te verstevigen.
Wil je weten welke eenvoudige oefeningen en tips helpen om je vingergewrichten soepel en pijnvrij te houden? In het volledige artikel leggen we de besteverzorgingsmethoden en adviezen overzichtelijk uit.Leer Anatomie
Comments